Impact of Rumors

ଉଡ଼ନ୍ତା ଖବର: ଗୁଜବର ପ୍ରଭାବ

ଗୁଜବ ବା ଉଡ଼ନ୍ତା ଖବର ସମାଜରେ ଏକ ବିପଜ୍ଜନକ ତଥା ଅନିଷ୍ଟକାରୀ ପ୍ରଭାବ ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ। ଏହା ପ୍ରାୟତଃ କୌଣସି ସତ୍ୟତା ବା ପ୍ରମାଣ ବିନା ପ୍ରଚାରିତ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତି ତଥା ସମାଜ ଉପରେ ଗଭୀର କୁପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ।

ଗୁଜବର ପ୍ରକୃତି ଓ ପ୍ରସାରଣ

ଗୁଜବ ହେଉଛି ଏକ ଅପ୍ରମାଣିତ ସୂଚନା ଯାହା ଅତି ଶୀଘ୍ର ଜଣକଠାରୁ ଅନ୍ୟ ଜଣକୁ ବ୍ୟାପିଥାଏ। ଏହା ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଅହେତୁକୀ (କୌଣସି କାରଣ ବିନା) ହୋଇଥାଏ, କିନ୍ତୁ ବେଳେବେଳେ ହେତୁକ (କୌଣସି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବା କାରଣରୁ) ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ। ଗୁଜବର ପ୍ରସାରଣ ଫଳରେ ମୂଳ କଥାଟି ବିକୃତ ହୋଇ ଅନେକ ନୂତନ ତଥ୍ୟ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଯାଏ, ଯାହା ଏହାର ପ୍ରଭାବକୁ ଅଧିକ ଭୟାବହ କରିଥାଏ।

ଗୁଜବର ପ୍ରଭାବ

ଗୁଜବର ପ୍ରଭାବ ବ୍ୟାପକ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତରରେ ଦେଖାଯାଏ:

• ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପ୍ରଭାବ:

  • ଦୁର୍ନାମ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହାନି: ଗୁଜବ ଯୋଗୁଁ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ଦୁର୍ନାମ ରଟନା ହୋଇପାରେ, ଯାହା ତାଙ୍କର ସମ୍ମାନ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠାକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦିଏ। ଏପରିକି, ଧର୍ମାଧ୍କରଣରେ (କୋର୍ଟରେ) ବା ସମାଜର ଇଜଲାସରେ (ସମାଜରେ) ମିଥ୍ୟା ସାକ୍ଷ୍ୟ ଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ କୁଣ୍ଠିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ।
  • ମାନସିକ ଦୁଶ୍ଚିନ୍ତା ଓ ବିଭ୍ରାନ୍ତି: ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ନିଜ ବିରୋଧରେ ଅହେତୁକୀ ଗୁଜବ ଶୁଣେ, ସେ ମାନସିକ ସ୍ତରରେ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ଓ ଦୁଶ୍ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ିଯାଏ। ଏହାର କାରଣ ବୁଝି ନ ପାରିବା ତାଙ୍କୁ ଅଧିକ କଷ୍ଟ ଦିଏ।

• ସାମାଜିକ ପ୍ରଭାବ:

  • ସମ୍ପର୍କରେ ଫାଟ: ଗୁଜବ ବନ୍ଧୁତା ଓ ପାରିବାରିକ ସମ୍ପର୍କରେ ଫାଟ ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଏ। ଯେଉଁ ବନ୍ଧୁତା ହେତୁକ (କାମର ପିଆରା) ହୋଇଥାଏ, ତାହା ଗୁଜବ ଯୋଗୁଁ ଅତି ସହଜରେ ଝୋଟ ନିଆଁ ସମ୍ପର୍କରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ।
  • ସଂଘର୍ଷ ଓ ଶତ୍ରୁତା: ମିଥ୍ୟା ସୂଚନା ଓ ଆକ୍ଷେପ (ଦୋଷାରୋପ) ଯୋଗୁଁ ବନ୍ଧୁ ବନ୍ଧୁ ମଧ୍ୟରେ ଠରାଠରି, ଡରାଡରି, ଥରାଥରି, ଧରାଧରି, ପରାପରି, ମରାମରି, ସରାସରି ଓ ଶେଷକୁ ହାରାହାରି ଭଳି ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ। ଏପରିକି, ପୂର୍ବରୁ ଉପକୃତ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ମଧ୍ୟ କଟ୍ଟର ଦୁସ୍‌ମନ (କଟ୍ଟର ଶତ୍ରୁ) ହୋଇ ଘାଉଡ଼ ଲଗାଇବାକୁ (କ୍ଷତି କରିବାକୁ) ପଛାନ୍ତି ନାହିଁ।

ଉଦାହରଣ

1. ବିଦ୍ୟାସାଗରଙ୍କ ଉଦାହରଣ: ଦିନେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ମହାତ୍ମା ଈଶ୍ୱରଚନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାସାଗରଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ ଯେ, କେହି ଜଣେ ତାଙ୍କ ନାମରେ ଭାରି ଦୁର୍ନାମ ରଟନା କରୁଛନ୍ତି। ଏହା ଶୁଣି ବିଦ୍ୟାସାଗର ଗୁମ୍‌ ଖାଇ ବସିଗଲେ। ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ ଯେ, ସେ କେବେ ସେହି ନିନ୍ଦାକାରୀଙ୍କର କୌଣସି ଉପକାର କରିଛନ୍ତି କି ନାହିଁ। ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ମନେପଡ଼ିଲା ନାହିଁ ଯେ ସେ କେବେ ତାଙ୍କର ଉପକାର କରିଛନ୍ତି, ସେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ ଯେ କାହିଁକି ସେ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କର ଦୁର୍ନାମ କରିବାରେ ମାତିଛନ୍ତି। ଏହି ଘଟଣା ଗୁଜବର ଅହେତୁକୀ ପ୍ରକୃତି ଏବଂ ଏହାର ମାନସିକ ପ୍ରଭାବକୁ ଦର୍ଶାଏ। [[2]]

2. ହରେନ୍ଦ୍ର ଓ ବିମଳଙ୍କ କଥୋପକଥନ: ହରେନ୍ଦ୍ର ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ ଯେ, ସେ କ୍ଲବକୁ ଯିବା ବେଳେ ତାଙ୍କ ଗୋଡ଼ରୁ ଜୋତା ମୋଜା କାଢ଼ି ଲୁଚାଇ ଦିଅନ୍ତି, ଯେପରି ସେ କ୍ଲବକୁ ଯାଇପାରିବେ ନାହିଁ। ମାତ୍ର ବିମଳ ଏହାକୁ ଭୁଲ୍ ବୁଝି ପ୍ରଥମେ ଭାବିଲେ ଯେ ହରେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ତାଙ୍କୁ ମାରନ୍ତି ବା ଏହା ଅତିରିକ୍ତ ସ୍ନେହର ପ୍ରକାଶ। ଏହି ଭୁଲ୍ ବୁଝାମଣା ଗୁଜବର ଏକ ପ୍ରାଥମିକ ସ୍ତର, ଯେଉଁଠାରେ ସୂଚନାର ଭିନ୍ନ ଅର୍ଥ କରାଯାଇପାରେ ଏବଂ ଏହା ଅପ୍ରୀତିକର ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। [[6]]

ସିଦ୍ଧାନ୍ତ

ଗୁଜବ ସମାଜରେ ଅଶାନ୍ତି, ଅବିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ଶତ୍ରୁତା ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଏଣୁ କୌଣସି ଖବରକୁ ସତ୍ୟତା ଯାଞ୍ଚ ନ କରି ପ୍ରସାର ନ କରିବା ଉଚିତ୍।